Narzędzia
Szukaj
Rejestracja Loguj

Krzysztof Wyszkowski

Wymiar sprawiedliwości im. SB PRL

Dlaczego polski wymiar sprawiedliwości uznawany jest powszechnie za siedlisko układu postkomunistycznego, korupcji i wszelkiej nieprawości? Dlaczego sędzia Milewski, funkcjonariusz systemu Tuska, jest dość typową postacią polskiego sędziego? Dlaczego śledztwo smoleńskie toczy się tak, jakby nadzór nad nim sprawowali urzędnicy Kremla?

Poniższe dyspozycje KC PZPR i SB nie są wyjaśnieniem wszystkich przyczyn rozpaczliwego stanu polskiego wymiaru sprawiedliwości, ale dobrze objaśniają jego ważną część.

"NOTATKA

w sprawie doskonalenia systemu doboru i przygotowania kadr prawniczych dla organów wymiaru sprawiedliwości i ścigania

I. W dniu 15 marca 1983 r. w Ministerstwie Sprawiedliwości odbędzie się narada z udziałem dziekanów wydziałów prawa dla omówienia zasad współdziałania w zakresie naboru na studia prawnicze i aplikację, przebiegu studiów, praktyk studenckich i aplikacji.

II. Na naradzie należałoby kompleksowo omówić zasady w zakresie
naboru na studia prawnicze i aplikację, przebiegu studiów, praktyk
studenckich i aplikacji, doskonalenia kadr wymiaru sprawiedliwości

i ścigania, a zwłaszcza sędziowskich i prokuratorskich.

III. Sądy i prokuratury ze względu na swoją specyfikę oraz spełnianą funkcję w państwie są szczególnymi organami państwa. Dlatego dobór kadr do tych organów powinien odbywać się według określonych wysokich wymogów. Od kandydatów do pracy powinna być wymagana pełna akceptacja ideowych pryncypiów socjalizmu, nieskazitelna postawa etyczno-moralna, nie tylko lojalność, ale wierność wobec państwa socjalistycznego.

IV. Dotychczasowy dobór kadr do wymiaru sprawiedliwości oraz prokuratury jak to wykazały wydarzenia z lat 1980-1981 nie spełnia wyżej wymienionych wymogów. Dlatego najistotniejszą kwestią do rozwa­żenia i rozstrzygnięcia jest to, czy ma to być doskonalenie istniejącego modelu naboru kadr, czy opracowanie i wdrożenie nowego.

  1. Obecnie nabór na aplikację absolwentów wydziałów prawa /sądową i prokuratorską/ jest głównym i praktycznie jedynym źródłem systematycznego uzupełniania kadry.  Średnio rocznie odchodzi z różnych przyczyn około 200 pracowników prokuratorskich i tyleż sędziowskich.  Uwzględniając wolne etaty należałoby w br. przyjąć prawie 450 aplikantów prokuratorskich i około 300 sędziowskich. Perspektywiczne potrzeby są większe. Wynikają one ze wzrostu zadań.  Precyzyjniej określić je powinni Minister Sprawiedliwości i Prokurator Generalny PRL.  Po uzupełnieniu aktualnych' braków kadrowych roczne potrzeby można określić szacunkowo łącznie dla sądów i prokuratur na około 500 absolwentów.
  2. W ramach istniejącego systemu naboru kadr, można zaostrzając kryteria doboru na aplikację, doskonaląc przebieg studiów,  praktyk studenckich i aplikacji poprawić istniejącą sytuację oraz usprawnić funkcjonowanie tych organów. Nie można jednak zapewnić dopływu najlepszych kandydatów,  gdyż nie ma się wpływu na nabór na studia prawnicze.
  3. Należy opracować nowy system doboru kadr dla potrzeb wymiaru sprawiedliwości oraz prokuratury.  Powinien on określać zasady: przyjęć na studia prawnicze i aplikację,  przebieg studiów,  praktyk studenckich i aplikacji,  egzaminów kończących aplikację, doskonalenia kwalifikacji, uwzględniając doświadczenia w tym zakresie europejskich krajów socjalistycznych.
  4. Obowiązujący system doboru i doskonalenia kadr wymiaru sprawiedli­wości w NRD z uwagi na kompleksowy charakter rozwiązań i dobre efekty jego funkcjonowania zasługuje na omówienie i ewentualne wykorzystanie. Jego istota sprowadza się w głównej mierze do selek­tywnej rekrutacji kandydatów na studia prawnicze.

Wstępny dobór kadry zaczyna się w przedostatniej klasie ózkoły średniej.

Przedstawiciele sądów okręgowych przeprowadzają rozmowy z uczniami wyróżniającymi się dobrymi wynikami w nauce, zaangażo­waniem społecznym oraz predyspozycjami do pracy w wymiarze sprawiedliwości i adwokaturze. Jednym z elementów wstępnego wyboru kandydata jest pozytywna ocena jego środowiska rodzinnego z punktu właściwego kształtowania postawy społeczno-politycznej. Ci co yrażają zgodę na przyszłą pracę w wymiarze sprawiedliwości lub adwokaturze stają się od tej pory przedmiotem zainteresowania komórek kadrowych sądów okręgowych /wyniki w nauce,  praca społeczna,  zachowanie itd. /.

Z uczniami, których podczas ostatniego roku nauki w szkole średniej oceniono pozytywnie, a ponadto w czasie matury uzyskali ogólny wynik co najmniej dobry ponownie przeprowadza się rozmowy, w których uczestniczy również przedstawiciel resortu sprawiedliwości. Dopiero w wyniku tej rozmowy,  będącej gruntownym sprawdzianem wiedzy społeczno-politycznej kandydata,  Minister Sprawiedliwości rekomenduje go na studia prawnicze w uniwersytecie im. "Humbolta" w Berlinie i kandydaci nie składają egzaminów wstępnych. W czasie studiów przedstawiciel resortu sprawiedliwości pozostaje w stałym kontakcie z władzami uczelni oraz organizacji młodzieżowej, intere­suje się wynikami nauki studentów,  udziela w razie potrzeby pomocy materialnej.

Z reguły na III roku studiów określa się wstępnie okręg, w któryr student będzie w przyszłości pracował.  Po ukończeniu studiów, które trwają 4 lata, komisja której przewodniczy dyrektor Departamentu Kadr przeprowadza z absolwentem końcową rozmowę, w wyniku której zostaje ostatecznie zakwalifikowany do pracy w resorcie sprawiedli­wości. Przed objęciem pracy mężczyzna odbywa 3-letnią służbę wojskową, a niewiasta przez 2 lata pracuje w produkcji. Po tym okresie kandydat na sędziego odbywa roczny staż zwany asystenturą w sądzie zakończony egzaminem. Pozytywna ocena stażu oraz pomyślne zdanie egzaminu kończą pracę doboru kadry.

  1. W przypadku przyjęcia obowiązującego systemu doboru i doskonalenia kadr prawniczych w NRD,  czy   niektórych jego elementów, należałoby wyznaczyć wydziały prawa na których kształcono by kadry dla potrzeb wymiaru sprawiedliwości i prokuratury. System ten jest skuteczny, gdyż zapewnia dopływ kandydatów, których władza potrzebuje, a „nie każdego kto chce.”
  2. Ewentualne przyjęcie modelu niemieckiego, względnie niektórych jego elementów może spowodować falę protestów, że młodzież z niektórych środowisk się preferuje, a z innych dyskryminuje. Można jednak temu zapobiec np. przez wprowadzenie egzaminów wstępnych dla wyselekcjonowanych wstępnie kandydatów na studia prawnicze.

Opracował: St. Mazur

Wydział Administracyjny KC PZPR

Warszawa,  dnia 14 marca 1983 r."

(Dokument ze zbiorów autora).

Ostatnia aktualizacja: piątek, 28 marca 2014 11:41

Dodajkomentarz

Upewnij się czy wypełniłeś pola oznaczone gwiazdką (*).
Można stosować podstawowe znaczniki HTML.